ECCLESIA SEMPER REFORMANDA EST: de kerk moet bij voortduring hervormd worden.

//ECCLESIA SEMPER REFORMANDA EST: de kerk moet bij voortduring hervormd worden.

ECCLESIA SEMPER REFORMANDA EST: de kerk moet bij voortduring hervormd worden.

Aan deze oude spreuk werd ik weer herinnerd door een interview in “Tertio”, het Belgische christelijke opinieweekblad van 9 september jl., nr.813. Daarin zegt  Pietro Kardinaal Parolin: “Om trouw te blijven aan Christus’ zending, is de kerk ‘semper reformanda’; heeft zij altijd nood aan hervorming”.  Als je dit, in de actualiteit van onze dagen, van een kardinaal hoort, spitst je je oren. Temeer als die, zeg maar, de eerste man na de paus in de hiërarchie van de kerk is, de staatssecretaris van het Vaticaan.

Dat de kerk voortdurend in staat van hervorming is, leert ons de geschiedenis. Geschiedenis zelf is per definitie een verhaal van verandering. Wijzigende historische en culturele omstandigheden vereisen een voortdurend proces van aanpassing. Paus Johannes XXIII zag in 1959 in dat de kerk, die dan wel niet van de wereld is, maar wel in de wereld, zich moest aanpassen om in die wereld beter verstaan te kunnen worden. Hij kondigde een pastoraal concilie van ‘aggiornamento’ aan, van aanpassing aan de tijd.

Het Tweede Vaticaans Concilie 1962-1965. Het proces van uitvoering van de besluiten van dit concilie is vijftig jaren na het sluiten er van nog steeds aan de gang, gehinderd als het is door een macht aan conservatieve krachten die terug wil keren naar voor-conciliaire tijden. Maar wie van ons zou dat willen, terugkeren naar het ‘Rijke Roomsche Leven’? Toen waren er gewoon teveel priesters. De kerk bepaalde alles en liet geen ruimte aan de eigen verantwoordelijkheid en het eigen geweten van de mensen in de kerk.

In de actualiteit van onze dagen is ook de tweede bisschoppensynode over huwelijk en gezin van grote betekenis. Als u dit leest is die synode, die op 5 oktober begint, nog in volle  gang in Rome. “Dreigt daar opnieuw een tweestrijd tussen rigoristen en hervormingsgezinden?” vraagt de interviewer aan Parolin. In de aanloop naar de synode gaven de commentaren hen namen. Naar de namen van de voornaamste kemphanen:  ‘Burkianen’ en ‘Kaspariten’.

Vooral de vraag  of gescheiden hertrouwden en homoseksuele gelovigen met een intieme relatie de communie mogen ontvangen, brengt de gemoederen in beweging.  “Het klopt”, zegt Parolin, “dat pastors meningsverschillen kunnen hebben over pastorale onderwerpen, maar dat bewijst dat de kerk leeft. [….] Een synode is een plaats van debat en onderscheiding, maar heeft geen beslissingsmacht. Zij wordt bijeengeroepen om richtingen aan te wijzen en suggesties te doen aan de paus, de bewaker van de eenheid in de kerk.”  Het is dus de paus die beslist.

Het zijn de ‘hardliners’ die dwarsliggen. Wij weten allang dat regels van moraal slechts algemene richtlijnen zijn en niet in staat de oneindige verscheidenheid van levenssituaties te vangen; en dat dus het eigen geweten – u weet wel dat hoekje waarin je met God alleen bent,   (Catechismus van de Katholieke Kerk, artikel 1776) – het laatste woord heeft.

Ik wens Franciscus een lang leven toe. Maar er zullen nog wel een paar Franciscussen moeten volgen vooraleer de bisschoppen op een lijn zitten.

 

PAUSELIJKE DIPLOMATIE TEN BATE VAN HET HEIL VAN DE WERELD

Wie is kardinaal Parolin?

Staatssecretaris Parolin is de eerste topbenoeming  (31 augustus 2013) van paus Franciscus (paus sedert 13 maart 2013) in de Romeinse Curie. Het staatssecretariaat is daarin het eerstgenoemde van de negen departementen of congregaties.

Als staatssecretaris is Parolin het hoofd van de diplomatieke dienst van de ‘Heilige Stoel’. De Heilige Stoel is de formele benaming van de staatsrechtelijke positie van het Vaticaan. Bij het Verdrag van Lateranen in 1929 heeft de Heilige Stoel de exclusieve jurisdictie gekregen over de toen nieuw te vormen staat Vaticaanstad. Aan het historische bestaan van de kerkelijke staat was in 1870 een einde gekomen. Bij de Franse nederlaag in de Frans-Duitse oorlog van 1870 verlieten de Franse troepen de gebieden van de kerkelijke staat die vervolgens door koning Emmanuel II werden veroverd. Emmanuel erkende wel de soevereiniteit van de paus maar kende hem geen territorium toe. Niettemin bleef de soevereine paus ook tussen 1870 en 1929 ambassadeurs ontvangen en anderszins contact met de wereldse staten onderhouden.

Terwijl ik dit schrijf brengt paus Franciscus een staatsbezoek aan de Verenigde Staten van Amerika. Nadat hij eerst Cuba heeft bezocht. Dat Franciscus door zijn bemiddeling de patstelling tussen Cuba en V.S. heeft kunnen doorbreken toont wel de belangrijke invloed aan die de kerk op het heil van de wereld kan hebben.

Parolin refereert in zijn interview ook aan de rol die de kerk speelt in het conflict in het Midden-Oosten  en speelde bijvoorbeeld bij de val van de Berlijnse muur en bij het einde van de oorlog, nu zeventig jaar geleden. Zo onderhoudt de ‘Kerk’ diplomatieke relaties met niet minder dan 180 landen.

Zij vervult daardoor haar plicht zich in de wereld te laten horen. De doelstelling van de pauselijke diplomatie is het bevorderen van het welzijn van de gehele mensheid en meer concreet het bevorderen van gerechtigheid, vrede en respect voor de waardigheid en de rechten van de mens.  Hiermee onderscheidt de Heilige Stoel zich van de nationale staten, want hun diplomatieke activiteiten zijn traditioneel in de eerste plaats gericht op het behartigen van het nationale eigenbelang, hoewel dat de laatste tijd langzaamaan verandert. (http://www.katholiek.org/diplomatie.php)

De Nederlandse ambassadeur bij de Heilige Stoel is momenteel Jaime de Bourbon de Parme, zoon van Prinses Irene en haar voormalige  echtgenoot Carl Hugo de Bourbon Parma.

By | 2017-04-14T14:03:32+00:00 november 29th, 2015|nieuwsblad|0 Comments

Leave A Comment